Kazakistan ve Kanada’dan Yeni İş Birliği Hamlesi: 160 Kanadalı Şirket Kazakistan’da

Kazakistan-Kanada İş Konseyi toplantısı Astana’da yapıldı. İki ülke arasındaki yıllık ticaret hacmi 500 milyon dolar seviyesinde seyrederken, taraflar yapay zeka ve kritik mineraller başta olmak üzere birçok alanda iş birliğini derinleştirme kararlılığını vurguladı.

11 Haziran’da Astana’da, 16. Uluslararası Madencilik ve Metalurji Kongresi Astana Mining & Metallurgy kapsamında Kazakistan-Kanada İş Konseyi’nin 7. Genel Kurul Toplantısı gerçekleştirildi. Toplantıya, iki ülkeden 120’den fazla devlet yetkilisi, iş dünyası temsilcisi ve uzman katıldı.

Toplantının eş başkanlığını, Kazatomprom Yönetim Kurulu Başkanı Meirjan Yusupov ve Cameco Corporation CEO’su Tim Gitzel üstlendi.

Gündemde Yapay Zeka ve Yatırımlar Var

Toplantının ana gündem maddesi, Kazakistan’ın öncelikli gelişim alanlarından biri olan yapay zeka (AI) oldu. 2026 yılının Kazakistan’da “Dijitalleşme ve Yapay Zeka Yılı” ilan edilmesi, konuya ayrı bir önem kazandırdı. Katılımcılar, yapay zekanın ekonominin çeşitli sektörlerinde uygulanma potansiyelinin yanı sıra ticaret, yatırım ve iki ülke şirketleri arasındaki ticari bağların geliştirilmesi konularını ele aldı.

Açılış Konuşmalarından Öne Çıkanlar

Meirjan Yusupov (Kazatomprom Başkanı):

“Uranyum madenciliği, Kazakistan ve Kanada arasındaki karşılıklı yarar sağlayan işbirliğinin önemli ama tek alanı değil. Bugün madencilik ve metalurji, petrol ve gaz ile tarım sektörlerinde ortaklık ilişkileri aktif olarak gelişiyor. Kazakistan-Kanada İş Konseyi’nin ortaklığın genişlemesine katkıda bulunacağına ve ülkelerimizin ekonomilerinin gelişimine ek bir ivme kazandıracağına inanıyorum.”

Alibek Kuantırov (Kazakistan Dışişleri Bakan Yardımcısı):

“Kazakistan ile Kanada arasındaki yıllık ticaret hacmi istikrarlı bir şekilde yaklaşık 500 milyon dolar seviyesinde. Bugün ülkemizde Kanadalı katılımlı 160’tan fazla işletme başarıyla faaliyet gösteriyor. Yeni ortak projelerin hayata geçirilmesi için koşullar yaratarak sanayi ve teknoloji alanlarında işbirliğini geliştirmeye devam edeceğiz.”

Özel Oturum: Ticaret ve Yatırım

Ticaret ve yatırım konularına ayrılan özel oturumda, Atameken Ulusal Girişimciler Odası Başkanı Kanat Şarlapayev, Kazakistan ve Kanada’nın ticari, ekonomik ve yatırım işbirliğini genişletmek için önemli bir potansiyele sahip olduğunu vurguladı. Özellikle doğal kaynak kullanımı, kritik mineraller, tarımsal sanayi kompleksi, enerji, dijitalleşme ve inovasyon alanlarının öne çıktığını belirtti.

İş Konseyi’nin Rolü

Kazakistan-Kanada İş Konseyi, yıllar içinde iki ülke arasındaki ortaklığı güçlendirmede etkili bir platform olarak kendini kanıtlamış durumda. Bu yılki toplantının sonuçları, tarafların işbirliğini daha da genişletmeye, ileri teknolojileri uygulamaya ve iki ülkenin uzun vadeli ekonomik çıkarlarına hizmet eden ortak girişimleri hayata geçirmeye olan karşılıklı ilgisini teyit etti.

Arka Plan: Kazatomprom Kimdir?

Kazatomprom, dünyanın en büyük uranyum üreticisidir. 2025 yılında şirketin katılım payları oranında doğal uranyum üretimi, küresel birincil uranyum üretiminin yaklaşık %20’sini oluşturmuştur. Grup, sektördeki en büyük uranyum kaynak tabanına sahiptir.

  • Faaliyetler: 14 uranyum madenciliği varlığında birleştirilmiş 27 yatağı işletmektedir. Tüm madencilik tesisleri Kazakistan’da olup, yeraltı kuyu liçi (ISL) teknolojisi kullanılmaktadır.
  • Hisseleri: Londra Borsası ve Astana Uluslararası Borsası’nda (AIX) işlem görmektedir.
  • Müşteriler ve Pazarlar: Başlıca müşterileri dünya genelindeki nükleer santral işletmecileridir. Ana ihracat pazarları Asya, Avrupa ve Amerika ülkeleridir. Satışlar, uzun ve kısa vadeli sözleşmeler ile spot piyasa üzerinden Astana’daki merkez ve İsviçre’deki ticaret iştiraki TH Kazakatom AG (THK) aracılığıyla yürütülmektedir.